دنیای بازیهای ویدیویی تنها به ساخت بازیهای جذاب خلاصه نمیشود؛ گاهی اوقات نبردهای اصلی در دادگاهها رخ میدهند. شرکت نینتندو که همواره به حفاظت سفتوسخت از حقوق مالکیت معنوی و اختراعات خود شهرت دارد، بار دیگر قدرت تیم حقوقی خود را به رخ کشید.
اخیراً خبری منتشر شده که نشان میدهد این غول ژاپنی در یک پرونده بسیار قدیمی و طولانیمدت پیروز شده است. این دعوای حقوقی که ۱۵ سال به طول انجامید، بر سر حق ثبت اختراع (Patent) یکی از انقلابیترین محصولات این کمپانی بود. در ادامه به بررسی دقیق حکم دادگاه، میزان جریمه و دلایل اهمیت این پرونده میپردازیم.
جزئیات حکم دادگاه و جریمه سنگین
طبق گزارشهای منتشر شده از منابع معتبر حقوقی مانند The Games Fray، شرکت نینتندو در دادگاه آلمان موفق شد شرکت Nacon (که پیشتر با نام BigBen Interactive شناخته میشد) را شکست دهد. موضوع این شکایت نقض حقوق ثبت اختراع مربوط به کنترلرهای کنسول محبوب Wii بوده است.
بر اساس حکم صادر شده، شرکت Nacon محکوم به پرداخت مبلغ قابل توجهی شده است. مجموع این جریمه حدود ۸.۲ میلیون دلار (معادل ۷ میلیون یورو) برآورد میشود. این مبلغ شامل موارد زیر است:
-
خسارت مستقیم: ۴ میلیون یورو بابت نقض قانون کپیرایت و پتنت.
-
هزینههای جانبی: ۳ میلیون یورو بابت سود حاصله و هزینههای دادرسی و وکلا.
این پیروزی برای شرکت نینتندو تنها جنبه مالی ندارد، بلکه پیامی واضح به سایر تولیدکنندگان لوازم جانبی شخص ثالث (Third-Party) میفرستد که استفاده بدون مجوز از فناوریهای این شرکت، عواقب سنگینی خواهد داشت.
چرا حکم دادگاه آلمان “نادر” و “خاص” توصیف شد؟
نکتهای که این پرونده را از سایر دعاوی حقوقی متمایز میکند، استدلال جالب و کمسابقه قاضی پرونده در آلمان است. تیم حقوقی شرکت نینتندو تایید کرده است که دادگاه در محاسبه خسارت، فرضیهای بسیار سختگیرانه را علیه Nacon اعمال کرده است.
دادگاه فرض را بر این گذاشته است که اگر محصولات سختافزاری شرکت Nacon (کنترلرهای طرح Wii) در بازار وجود نداشتند، شرکت نینتندو میتوانست ۱۰۰ درصد آن فروشها را خودش انجام دهد. به عبارت دیگر، دادگاه هر یک عدد کنترلری که توسط Nacon فروخته شده را مستقیماً به عنوان یک ضرر قطعی برای نینتندو در نظر گرفته است.
معمولاً در دادگاههای تجاری، اثبات اینکه “تمام” مشتریان رقیب، در صورت نبودن کالای کپی، حتماً کالای اصلی را میخریدند بسیار دشوار است. اما در این مورد خاص، دادگاه حق را کاملاً به شرکت نینتندو داد که نشاندهنده قدرت انحصاری تکنولوژی موشن کنترلرها در آن زمان بوده است.
تاکتیکهای تاخیری و طولانی شدن دادرسی
شاید بپرسید چرا یک پرونده باید ۱۵ سال طول بکشد؟ پاسخ در استراتژی دفاعی شرکت Nacon نهفته است. وکلای شرکت نینتندو اعلام کردهاند که طرف مقابل در طول این سالها از تاکتیکهای متعددی برای ایجاد تأخیر در روند دادرسی استفاده کرده است.
یکی از این موارد، رد کردن نظرات کارشناسی دادگاه و درخواستهای مکرر برای بررسی مجدد بوده است. بیش از هفت سال از آغاز دادرسی اولیه میگذرد و در تمام این مدت، هزینههای حقوقی افزایش یافته است. همین طولانی شدن روند باعث شد تا مبلغ ۳ میلیون یورو به عنوان سود و هزینه دادرسی به مبلغ اصلی جریمه اضافه شود.
کنترلر Wii؛ فناوری که ارزش جنگیدن داشت
برای درک بهتر اینکه چرا شرکت نینتندو تا این حد پیگیر این پرونده بود، باید به دوران طلایی کنسول Wii بازگردیم. کنترلر این کنسول (Wii Remote) با قابلیتهای حسگر حرکتی خود، انقلابی در صنعت بازی ایجاد کرد.
این تکنولوژی در آن زمان بسیار نوآورانه بود و بسیاری از شرکتهای جانبی سعی کردند با مهندسی معکوس، نسخههای ارزانتری از آن را روانه بازار کنند. BigBen Interactive یا همان Nacon فعلی، یکی از بزرگترین تولیدکنندگانی بود که کنترلرهای مشابهی را تولید کرد. شرکت نینتندو معتقد بود که این محصولات دقیقاً از تکنولوژی ثبت شده آنها استفاده میکنند بدون اینکه حق امتیازی پرداخت کرده باشند.
محصولات مرتبط با این پرونده عبارتند از:
- کنترلر Wii Remote
- کنترلر Nacon Wii

آینده پونده و احتمال تجدید نظر
با وجود صدور حکم و پیروزی شرکت نینتندو، این پرونده هنوز به نقطه پایان قطعی نرسیده است. شرکت Nacon اعلام کرده که قصد دارد نسبت به این حکم درخواست تجدید نظر کند. آنها حق دارند که به مبلغ جریمه یا استدلال دادگاه (بهویژه بخش مربوط به تصاحب ۱۰۰ درصدی بازار) اعتراض کنند.
با این حال، کارشناسان حقوقی معتقدند با توجه به مستندات و حکم قوی دادگاه آلمان، شانس تغییر چشمگیر در نتیجه نهایی کم است. این اتفاق بار دیگر ثابت کرد که وقتی صحبت از حق اختراع به میان میآید، شرکت نینتندو یکی از سرسختترین رقبای حقوقی در جهان است و گذر زمان (حتی ۱۵ سال) نمیتواند آنها را از پیگیری حقوقشان منصرف کند.


